Biên lợi nhuận và markup
Cả hai đều xuất phát từ cùng một khoản lợi nhuận trên mỗi sản phẩm, giá bán − giá vốn, nhưng chia cho những con số khác nhau:
- Biên lợi nhuận = lợi nhuận ÷ giá bán. Con số này cho biết bạn giữ lại được bao nhiêu phần trên mỗi lần bán.
- Markup = lợi nhuận ÷ giá vốn. Con số này cho biết bạn đã cộng thêm bao nhiêu so với giá đã trả.
Một sản phẩm mua 300.000 đ, bán 500.000 đ, lãi 200.000 đ: biên lợi nhuận 40% nhưng markup 66,7%. Nhầm lẫn hai khái niệm này là lỗi định giá phổ biến nhất: cộng markup 40% vào giá vốn 300.000 đ sẽ ra 420.000 đ, tức biên lợi nhuận chỉ 28,6%.
Định giá từ biên lợi nhuận mục tiêu
Để đạt biên lợi nhuận m, hãy chia giá vốn cho (1 − m): với biên lợi nhuận 40% cho một sản phẩm giá vốn 300.000 đ, 300.000 ÷ 0,6 = 500.000 đ. Công thức chuyển đổi giữa hai chỉ số là markup = biên lợi nhuận ÷ (1 − biên lợi nhuận).
Luôn tính trước thuế
Thuế VAT hay thuế bán hàng không phải tiền của bạn: bạn thu hộ rồi nộp lại. Hãy tính biên lợi nhuận trên giá chưa gồm thuế, rồi cộng thuế để ra giá niêm yết.
Biên lợi nhuận gộp không phải là lợi nhuận
Công cụ này cho ra biên lợi nhuận gộp trên một sản phẩm. Phí thẻ, giao hàng, tiền thuê mặt bằng và thời gian của chính bạn vẫn phải trừ vào đó. Theo dữ liệu tháng 1/2026 của Aswath Damodaran về các công ty niêm yết tại Mỹ, ngành bán lẻ tạp hóa có biên lợi nhuận gộp 26,3% nhưng biên lợi nhuận ròng chỉ 1,3%.
Đọc hướng dẫn đầy đủ: cách tính biên lợi nhuận.
Câu hỏi thường gặp
Biên lợi nhuận bao nhiêu là tốt?
Tùy vào ngành nghề. Hãy so sánh với những cơ sở kinh doanh giống bạn, và nhớ rằng biên lợi nhuận gộp cao vẫn có thể che giấu một khoản lỗ sau khi trừ các loại phí và chi phí cố định.
Làm sao chuyển markup sang biên lợi nhuận?
Biên lợi nhuận = markup ÷ (1 + markup). Markup 50% tương ứng biên lợi nhuận 33,3%; markup 100% tương ứng biên lợi nhuận 50%.
Có nên tính phí vận chuyển vào giá vốn không?
Có, nếu bạn trả khoản đó để nhập hàng về kho: giá vốn là tất cả những gì bạn đã chi để có sản phẩm sẵn sàng bán.